سیاهچاله‌های کلان‌جرم حدود یک میلیون تا یک میلیارد برابر خورشید جرم دارند و در مرکز کهکشان‌ها یافته می‌شوند. در جهان مرئی حدود ۱۰۰ میلیارد کهکشان وجود دارد که هر کدام از آن‌ها حدود ۱۰۰ میلیون سیاهچاله‌ی با جرم ستاره‌ای دارند ولی سیاهچاله‌های کلان‌جرم در مرکز کهکشان‌ها یافته می‌شوند پس حدود ۱۰۰ میلیارد سیاهچاله‌ی کلان‌جرم در جهان مرئی وجود دارد. نزدیک‌ترین سیاهچاله‌ی کلان‌جرم در مرکز کهکشان راه شیری قرار دارد که حدود ۲۸ هزار سال نوری با ما فاصله دارد. بزرگترین سیاهچاله کلان جرمی که اخیراً کشف شده است مربوط به کهکشان NGC 4889 است که افق رویداد آن ۱۳۰ میلیارد کیلومتر می‌باشد یعنی ۱۵ برابر فاصله‌ی مدار نپتون تا خورشید. جرم این سیاهچاله ۲۱ میلیارد برابر جرم خورشید ما می‌باشد.

سیاهچاله کلان جرم

سیاه چاله کلان جرم بزرگترین نوع سیاه‌چاله در کهکشان‌هاست که گمان می‌رود در مرکز تقریباً همه کهکشان‌ها من‌جمله کهکشان راه شیری نیز یافت شود. که دارای جرمی معادل صدهاهزار تا چندین میلیارد برابر جرم خورشید هستند. این سیاه چاله‌ها پر جرم‌ترین نوع سیاه چاله‌ها هستند و گرانش بسیار زیادی دارند که در جهان بی نظیر است. همچنین تصور می‌رود که مرکز کهکشان ان‌جی‌سی ۴۲۶۱ سیاه‌چاله‌ای کلان‌جرم با ۴۰۰ میلیون جرم خورشید باشد.

یکی از تفاوت‌های اصلی این سیاه‌چاله چگالی کمتر آنهاست. چگالی سیاه‌چاله‌ها جرم آن تقسیم بر حجم ناشی از شعاع شوارتزشیلد است. این مقدار می‌تواند کمتر از چگالی آب باشد. علت آن این است که شعاع شوارتزشیلد سیاهچاله به طور خطی با جرم افزایش می‌یابد و به همین دلیل هرچه سیاه‌چاله پرجرم‌تر باشد چگالی آن کمتر است و همچنین به علت بزرگ بودن افق رویداد، نیروی تیدال سیاه‌چاله‌های کلان‌جرم به طرز قابل ملاحظه‌ای کمتر است.

جرم این سیاه‌چاله‌ها به خاطر بلعیدن اجرام دور خود همواره افزایش می‌یابد و این بلعیدن موجب فعال شدن ظاهر مرکز سیاهچاله در طیف الکترومغناطیسی و مخصوصا انرژی بالا می‌شود به همین دلیل تصور می‌رود این سیاه‌چاله مسئول فعالیت قوی اختروش‌ها باشند. درخشندگی سیاه‌چاله‌های کلان‌جرم در اختروش‌ها بین ده تا صدبرابر درخشندگی بقیه اختروش است. همچنین تصور بر این است که هسته کهکشانی فعال (AGN) نیز سیاه‌چاله باشد.

مرجع:

How many black holes are there?

Stunning Photo Reveals Galaxy With Supermassive Black Hole

Supermassive black hole