دسته: فناوری

انسان‌ها دیگر قادر نیستند در بازی شطرنج در برابر کامپیوترها پیروز شوند

اولین پیروزی کامپیوترها در برابر انسان‌ها در بازی شطرنج به دهه‌ی ۱۹۸۰ برمی‌گردد و مشهورترین آن‌ها پیروزی دیپ بلو در سال ۱۹۹۷ در برابر قهرمان جهان گری کاسپاروف بود. این کامپیوتر شطرنج‌باز که توسط شرکت آی‌بی‌ام طراحی شده بود اولین کامپیوتری بود که توانست قهرمان جهان را شکست دهد و نام نیکی را در کتب تاریخ کامپیوترها برای خود بر جای گذاشت. این کامپیوتر می‌توانست در هر ثانیه ۳۰۰ میلیون وضعیت مختلف را محاسبه کند.

این مسابقات در سال‌های بعدی نیز ادامه یافت ولی به جای کامپیوترهای شطرنج‌باز، کامپیوترهای معمولی خانگی وارد میدان شدند. این توفیق هوش مصنوعی تا جایی ادامه یافته است که امروزه برخی برنامه‌های شطرنج روی موبایل نیز می‌توانند قوی‌ترین شطرنج‌بازان جهان را شکست دهند.

در سال ۲۰۱۵ یک برنامه‌ی کامپیوتری به نام کومودو توانست چند نفر از شطرنج‌بازان مطرح جهان را شکست دهد و این در حالی بود که بازی هندیکپ با آن‌ها انجام داد. این بازی بدین صورت است که شطرنج‌باز قوی‌تر (کامپیوتر) امتیازاتی را به بازیکن ضعیف‌تر (انسان) می‌دهد. این امتیازات شامل تسلیم کردن برخی مهره‌های خاص، دادن حرکات اضافی به رقیب و … است. در واقع می‌توان گفت انسان برای همیشه در بازی شطرنج در برابر هوش مصنوعی شکست خورده است و اگر انسان‌ها بخواهند به این بدنامی ادامه دهند شاید در آینده یک گوشی اسباب‌بازی در حال اتمام شارژ بتواند در حین رانندگی به تنهایی تمام انسان‌ها را به سخره گرفته و کیش و مات کند بدون اینکه به پردازشگر خود فشاری بیاورد.

(بیشتر…)

بیشتر

صفحات نمایش ال‌سی‌دی چگونه کار می‌کنند؟

شاید فکر کنید که صفحه نمایش ال‌سی‌دی همین دهه‌ی اخیر و با تولید مانیتور و تلویزیون پا به عرصه گذاشت. اما ساده‌ترین انواع آنها صفحات تک‌رنگی هستند که از چندین دهه قبل در ساعت‌های دیجیتال (مچی، رومیزی و…)، ماشین‌حساب‌ها و… دیده‌اید. در اینجا ما هم برای توضیح ساده‌تر، ابتدا روی نحوه‌ی کار همین صفحات تک‌رنگ متمرکز می‌شویم و در آخر اشاره‌ای به صفحات رنگی داریم.

واژه ال‌سی‌دی مخفف Liquid Cristal Display (صفحه نمایش کریستال مایع) است. کریستال‌های مایع موادی با آرایش مولکولی ویژه هستند که در طبیعت یافت می‌شوند. و از حدود یک و نیم قرن پیش تا کنون بیش از ۲۰۰ نوع آن در انواع گیاهان و… کشف شده است. این مواد شدیدا به دما حساس هستند و با یک اختلاف دمای بسیار کم، برخی از آنها از جامد به مایع یا بالعکس تبدیل می‌شوند و برخی هم به سرعت تغییر رنگ می‌دهند. بعدها کشف شد که انواعی از آنها به جریان الکتریسیته هم همین واکنش‌های جالب را دارند. جالب‌تر اینکه، آرایش و چینش مولکولی برخی از این مواد با تغییرات جریان الکتریسیته تغییر می‌کند. این تغییر ممکن است در زاویه چینش مولکول‌ها باشد. صفحات نمایش ال‌سی‌دی هم از کریستال‌های مایع شفاف و بیرنگ از نوع آخر بهره می‌برند.

  • ابتدا توسط لیزر سلول‌های کوچکِ یک یا چند میلی‌متری بر روی یک سطح شیشه با آرایش خاصی (مثل آنچه در ماشین حساب دیده‌اید)، حک می‌شود. کانال‌های بسیار کوچکی نیز حک می‌شود که این سلول‌ها را به لبه‌های شیشه متصل می‌کند. سلول‌ها با همان مواد کریستال مایع نوع آخر که اشاره شد، و کانال‌ها با مایعات معمولی رسانای جریان الکتریسیته پُر می‌شوند. سپس این سطح، با یک لایه‌ی دیگر از شیشه پوشانده می‌شود. اکنون سلول‌هایی از کریستال مایع بین دو لایه شیشه با کانال‌های رسانای جریان در اختیار داریم.
  • دو سطح خارجی شیشه‌ها را با فیلترهای نوری ویژه‌ای (معمولا از جنس پلاستیک) می‌پوشانند. تکنولوژی این فیلترها، همانند پلاریزاسیون‌های نوری هستند که در عینک‌های آفتابی پلاریزه هم استفاده می‌شود. از طیف‌های نوری که به این فیلترها وارد می‌شود، تنها آنهایی عبور می‌کنند که هم جهت با این فیلتر باشد و بقیه بازتاب یا جذب می‌شوند (برای تصور ساده‌تر، یک دریچه کانال کولر در نظر بگیرید. جریان‌های نامنظم از هوا به این دریچه برخورد کرده، از سمت دیگر در جهت خاصی خارج می‌شوند). جهت پلاریزه‌ی فیلتر نورِ هر دو سطح شیشه، مشابه چینش مولکولها در کریستال‌های درون سلول‌ها تنظیم می‌شود. اکنون تنها طیف نورهای هم‌جهت با این لایه‌های فیلتر نور و کریستال مایع می‌توانند از این صفحه عبور کند (به طور مثال فرض کنید هر دو لایه فیلتر و نیز چینش مولکولی کریستال‌ها، افقی انتخاب می‌شوند. اکنون تنها طیف‌های افقی نور از آنها عبور می‌کند).
  • صفحه نمایش آماده شده است. آن را بر روی برد کنترل کننده نصب و کانال‌های منتهی علیه به لبه‌های شیشه، با رساناهای خاصی به مدار الکترونیکی (مثلا ساعت یا ماشین حساب) متصل می‌شود. همچنین برای جلوگیری از دیده شدن مدارهای زیر این صفحات، سطح زیرین آن را با ورقه‌ای پلاستیکی، دارای رنگ روشن مات می‌پوشانند. مدار برای کار کردن با این صفحه، کافیست جریان ضعیف و ثابت الکتریکی به هر سلول آن ارسال کند. این جریان الکتریکی به اندازه‌ای دقیق و کنترل شده است که آرایش مولکول‌های کریستال را دقیقا ۹۰ درجه تغییر می‌دهد. حال، سلول‌های تحریک شده سیاه دیده می‌شود. دلیل آن هم ساده است. زیرا نور محیط به واسطه فیلترهای دو سطح صفحه تنها در یک جهت (مثلا افقی) به آن وارد می‌شود که آن‌هم مخالف جهت آرایش فعلی کریستال تحریک شده است. پس اجازه عبور نور را نمی‌دهد. بنابراین نور محیط به لایه‌ی پلاستیکی مات زیر صفحه برخورد نمی‌کند و طبعا سیاه دیده می‌شود.
  • حال نگاهی داریم به صفحات ال‌سی‌دی رنگی. ابتدا باید اشاره کرد که در این صفحات نمایش، قبل از اینکه ورقه‌ی پلاستیکی روشن و مات نصب شود، منابع نوری سفیدی از نوع LED و با آرایش و تکنولوژی خاصی پوشانده می‌شود تا نور پس زمینه‌ی آن تامین گردد. در این صفحات سلول‌ها در اندازه‌های میکرون حک می‌شوند. و از سه رنگ کریستال مایع (قرمز، سبز، آبی) درون سه سلول مجاورِ هم استفاده می‌شود (هر ۳ سلول رنگی مجاور هم، یک پیکسل را تشکیل می‌دهند). مدارهای الکترونیکی در این صفحات، به جای جریان ثابت، جریانی‌های متغیری به سلول‌ها ارسال می‌کند. به طوری که آرایش مولکولیِ کریستال در این سلول‌ها، بسته به میزان تحریک، دقیقا از صفر تا ۹۰ درجه تغییر می‌کند که این باعث می‌شود نور در هر لحظه به میزان کنترل شده‌ای از هر سلول رنگی عبور کند. در ساخت صفحات نمایش خانگی، شیشەها را حذف و سلول‌ها را بر روی خود صفحات فیلتر نور حک میکنند تا کم وزن تولید شود.
بیشتر

آپشن‌های خودرو: جدید و نه چندان گران قیمت

در این نوشتار نگاه کوتاهی داریم بر آپشن‌های خودرو که ممکن است نام آن‌ها را در خودروهای رایج و نسبتاً پرفروش شنیده باشید اما اطلاعاتی در مورد کاربرد آن‌ها نداشته باشید. این آپشن‌ها خیلی گران قیمت نبوده و لزوماً مختص خودروهای لوکس و گران قیمت نیستند.

بخش اول: ورود به خودرو

فوتو سنسور (Photo Sensor): حسگر روز و شب

زیر شیشه جلو حسگری برای تشخیص روز یا شب بودن وجود دارد. کاربرد آن در آپشن‌های بعدی مشخص می‌شود.

ولکام لایتر (Welcome Lighter): چراغ خوش‌آمد گویی

یک چراغ زیر آینه بغل (و در برخی برندها زیر درب راننده) تعبیه می‌شود. در صورت استفاده از ریموت خودرو برای باز کردن قفل درب‌ها، هنگام شب (به تشخیص حسگر روز و شب) محدوده اطراف درب راننده را روشن می‌کند. در برخی خودروها این چراغ، لوگوی شرکت سازنده خودرو را با ظرافت خاصی روی زمین می‌تاباند.

اسمارت کی (Smart Key): کلید هوشمند

سویچ این خودروها دارای سیگنال‌های ضعیف الکترومغناطیسی (با برد حدود ۴۰ سانتیمتر) حاوی کدهای خاصی هستند که باعث می‌شود حسگرهای موجود در خودرو به راحتی تشخیص دهند که در هر لحظه سویچ در چه محدوده‌ای از خودرو قرار دارد. مثلا اگر سویچ درون خودرو باشد، سیستم استارت-استاپ برای روشن کردن موتور فعال می‌شود در مقابل، قفل کردن درب‌ها توسط کی‌لس (جهت جلوگیری از جا ماندن سویچ در خودرو) غیر ممکن می‌شود.

کی‌لس (Keyless): ورود به خودرو بدون کلید

کلید کوچکی روی دستگیره درب(ها) تعبیه شده است. با فشردن آن، هنگامی که سویچ (که می‌توان آن را جهت جلوگیری از مفقود شدن همیشه در جیب نگه داشت) در محدوده‌ای تقریبا ۴۰ سانتیمتری از درب‌های دارای کی‌لس خودرو قرار داشته باشد، حسگرهای این سیستم آن را  تشخیص داده، قفل مرکزی عمل کرده و قفل درب‌ها باز می‌شوند.

استارت-استاپ (Start-Stop): روشن و خاموش کردن اتوماتیک موتور

اگر سویچ در محدوده داخل کابین وجود داشته باشد، روشن کردن موتور خودرو با کلیدی به نام Start-Stop انجام می‌شود. اگر در هنگام حرکت این کلید را اشتباها فشار دهیم موتور را خاموش نمی‌کند. تنها با یک بوق اخطار، راننده را متوجه اشتباه می‌کند.

دی لایت (Day Light): چراغ روز

در اروپا این آیتم علاوه بر زیبایی به تدریج در حال اجباری شدن و تبدیل به استانداردی برای ایمنی خودرو می‌شود. نورپردازی‌هایی (معمولا از نوع LED) در چراغ‌های جلوی خودرو تعبیه می‌شود که به محض روشن شدن موتور خودرو و در صورت روز بودن (به تشخیص حسگر روز و شب)، روشن می‌شوند. کاربرد آن جلب توجه دیگران است البته با این پیام که این خودرو روشن و آماده حرکت است. کمی در مورد این آپشن جالب فکر کنید.

بخش دوم: حرکت

(بیشتر…)

بیشتر

تاریخچه‌ی مختصری از اختراعات قدیمی که هیچ وقت پا نگرفتند

  • بند بچه
  • تپانچه دوربین‌دار
  • جاسیگاری برای طرفداران برهنگی
  • جواهرات برقی
  • خودروی تمامی زمین‌ها - اختراعات قدیمی
  • خودروی دوطرفه - اختراعات قدیمی
  • خودروی مخصوص گرداندن سگ
  • سپر عابر پیاده
  • کلاه رادیودار
  • کیسه سگ
  • لامپ پلوتو
  • نی چند منظوره

تلاش برای راه‌اندازی یک بیزینس با استفاده از ایده‌ها و محصولات نو چیز تازه‌ای نیست و از زمان انقلاب صنعتی اختراعات زیادی وجود داشته‌اند که تلاش کرده‌اند جامعه را با ایده‌های نو تغییر دهند و به طور همزمان پول پارو کنند. الکساندر گراهام بل این کار را با تلفن و توماس ادیسون با لامپ برق انجام داد. تخمین زده می‌شود که حدود ۹۰ درصد از ابداعات در قرن ۲۱ به جایی نرسیده‌اند. در ادامه تاریخچه‌ی مختصری از اختراعات قدیمی را مرور می‌کنیم که هیچ وقت موفقیت زیادی کسب نکردند.

خودروی تمامی زمین‌ها

یک خودروی ۱۰ چرخه خیلی جالب‌تر از یک خودروی ۴ چرخه است. این مسئله در خودرویی که در سال ۱۹۳۱ در انگلستان ساخته شد به خوبی نمایان است. این خودروی شگفت‌انگیز به گونه‌ای طراحی شده بود که بتواند در شیب‌های ۶۵ درجه هم حرکت کند.

خودروی تمامی زمین‌ها - اختراعات قدیمی

(بیشتر…)

بیشتر

انگشتر هوشمند چینی با قدمت ۳۰۰ سال

ابزارهای هوشمند مدت زمان کمی است که دنیا را اشغال کرده‌اند و هر کدام به نوعی سعی در کمک به زندگی ما دارند . انگشتر هوشمند چینی که دارای چرتکه است شاید یکی از قدیمی‌ترین این ابزار باشد. قدمت این انگشتر به قرن ۱۷ برمی‌گردد.

انگشتر هوشمند چینی با قدمت 300 سال

طول این انگشتر ۱٫۲ سانتیمتر است و عرض آن ۰٫۷ سانتیمتر است. چرتکه‌ای که روی این انگشتر نصب شده است خیلی کوچک بوده ولی یک ابزار بسیار مفید  برای محاسبه است. دانه‌های این چرتکه دارای اندازه‌ی کمتر از ۱ میلیمتر هستند و نمی‌توان آن‌ها را با انگشت جابجا کرد ولی به آسانی و روانی توسط یک میله‌ی کوچک نقره‌ای جابجا می‌شوند. با وسایل کوچکی مثل سوزن نیز می‌توان از این ابزار استفاده کرد.

(بیشتر…)

بیشتر

اولین بزرگراه خورشیدی جهان در فرانسه افتتاح شد

اولین بزرگراه خورشیدی جهان در نرماندی فرانسه در یک روستای نه چندان آفتابی افتتاح شد. طول این جاده تنها یک کیلومتر است ولی با این حال از ۲۸۰۰ متر سلول خورشیدی در آن استفاده شده است که برای دادن برق به لامپ‌های خیابانی روستا کافیست.

اولین بزرگراه خورشیدی جهان در فرانسه افتتاح شد

این جاده خورشیدی توسط یک شرکت انگلیسی-فرانسوی با نام کولاس ساخته شده است که طی پنج سال گذشته بر روی جاده‌های دارای فناوری پیل خورشیدی کار کرده است. این شرکت قبلاً فناوری خود را در پارکینگ‌ها استفاده کرده بود ولی این اولین بار است که این تکنولوژی را در یک جاده‌ی فعال بکار برده است. این جاده به مدت ۲ سال مورد تست قرار خواهد گرفت تا مشخص شود حرکت هزاران ماشین و کامیون بر روی جاده چه تأثیراتی خواهد داشت و جاده چه مقدار برق تولید خواهد کرد.

صرفنظر از قابل استفاده بودن مشکل اصلی ساختن جاده‌های خورشیدی هزینه‌ی سرسام‌آور آن‌هاست. یکی از هزینه‌برترین ویژگی‌های این جاده‌ها بر طبق گفته‌ی شرکت سازنده، ضخامت چند میلیمتری پنل خورشیدی است که امکان قرار دادن آن را بر روی جاده‌ی واقعی فراهم می‌کند و هزینه‌های ساخت را کاهش می‌دهد. ساخت این جاده‌ی ۱ کیلومتری در نرماندی فرانسه ۵ میلیون یورو هزینه در برداشته است و این فقط یک لاین از یک بزرگراه دولاینه می‌باشد.

با وجود هزینه‌های ساخت بسیار جاده‌های خورشیدی ساخت جاده‌های عریض و طویل از آن‌ها می‌تواند هزینه‌های میلیارد یا حتی تریلیون دلاری بردارد. فرانسه بیش از یک میلیون کیلومتر جاده دارد و ایالات متحده بیش از ۶ میلیون کیلومتر جاده دارد و بزرگراه‌های بزرگ بیش از دو لاین دارند.

مسئله‌ی امیدبخش در مورد هزینه‌ی ساخت این بزرگراه‌های خورشیدی این است که وزارت محیط زیست فرانسه یک برنامه‌ی معقول برای کاهش هزینه‌ی آن‌ها در نظر گرفته است و قرار است در آینده هزینه‌ی ساخت بزرگراه خورشیدی را کاهش دهد. پنل‌های خورشیدی مورد استفاده نیاز به تعمیر و نگهداری دائم نداشته و برق خروجی بیشتری فراهم خواهند آورد.

(بیشتر…)

بیشتر

لامپ عروس دریایی

یک شرکت آمریکایی با نام عروس دریایی شگفت‌انگیز از بدن عروس‌های دریایی که به طور طبیعی مرده‌اند استفاده کرده و با آن‌ها لامپ‌هایی ساخته است که در تاریکی می‌درخشند. این شرکت توانسته است خاصیت شب‌تابی طبیعی بدن این موجودات زیبا را حفظ کرده و لامپ عروس دریایی تولید کند.

لامپ عروس دریایی

عروس‌های دریایی پروتئین‌های فسفری که در بدن‌شان دارند که بخشی از مکانیزم دفاع طبیعی آن‌ها برای مبارزه با شکارچیان است. این پروتئین‌ها به صورت طبیعی نور را جذب کرده و در شرایط تاریکی آن را می‌تابانند.

پس از اینکه یک عروس دریایی می‌میرد انجماد آن توسط نیتروژن مایع توسط این شرکت انجام می‌شود و سپس در یک رزین کریستالی قرار داده می‌شود. این رزین خاص می‌تواند در دماهای بسیار پایین کار کند. این لامپ نور دیگری نیاز ندارد و نور عروس دریایی اتاق تاریک را روشن می‌کند. این نور در واقع طی ساعات روشن روز جذب شده است.

این لامپ‌ها با نژادهای مختلف عروس‌های دریایی ساخته شده‌اند که رنگ‌های مختلف آبی، زرد و … دارند و قیمت لامپ‌های آن بین ۲۵ تا ۲۹ دلار متغیر است. رزین استفاده شده در این لامپ‌ها محکم بوده و به راحتی نمی‌شکند.

(بیشتر…)

بیشتر

پل زیرآبی آکوداکت ولوومیر هلند

پل زیبای آکوداکت ولوومیر در هلند برای عبور دادن بزرگراه از زیر آب ساخته شده است. این پل ۲۵ متر طول داشته و ۱۹ متر عرض دارد و در شرق هلند قرار دارد. این پل سرزمین اصلی هلند را به فلوولند وصل می‌کند که بزرگ‌ترین جزیره‌ی مصنوعی جهان است.

پل زیرآبی آکوداکت ولوومیر هلند

پل آکوداکت در زیر قسمت کوچکی از دریاچه‌ی ولوومیر قرار دارد. این پل در سال ۲۰۰۲ افتتاح شده است و عمق آب آن ۳ متر است که به واسطه‌ی آن قایق‌های کوچک می‌توانند از آن عبور کنند. روزانه ۲۸۰۰۰ وسیله‌ی نقلیه از زیر آن می‌گذرند. مسیر پیاده‌روی نیز در هر دو طرف پل وجود دارد که مردم بتوانند از منظره‌ی آن لذت ببرند.

(بیشتر…)

بیشتر

سبک‌ترین فلز جهان ۹۹٫۹ درصد هواست

سبک‌ترین فلز ساخته شده در جهان توسط یک آزمایشگاه در کالیفرنیا برای شرکت‌های بوئینگ و جنرال موتورز ساخته شده است. این فلز که ریزشبکه (microlattice) نام دارد از شبکه‌ای از لوله‌های ریز توخالی ساخته شده است که ۱۰۰ برابر سبک‌تر از استریوفوم است.

سبک‌ترین فلز جهان ریزشبکه میکرولتیس

سبک‌ترین ماده‌ی ساخته شده در جهان تاکنون هواژل است که «دود منجمد» نیز گفته می‌شود و دارای چگالی ۱ میلی‌گرم در سانتی‌متر مکعب است که در دمای اتاق و سطح دریا سبک‌تر از هوا می‌باشد. مشکل مواد سبک تاکنون ساختار نامنظم و اتفاقی آن‌ها می‌باشد که این مشکل در این فلز جدید فوق سبک حل شده است. این ماده نسبت به فوم‌های معمولی دارای سفتی بالاتر و استحکام و هدایت بیشتری می‌باشد.

شرکت‌های هوافضایی و اتومبیل‌سازی در تلاش برای کاهش مصرف سوخت دائم به دنبال موادی هستند که تا حد ممکن سبک بوده و همزمان یکپارچگی ساختاری خود را نیز حفظ کنند. فرآیندی که برای ساخت میکرولتیس استفاده شده است توانسته است ماده‌ای خلق کند که نه تنها بسیار سبک است بلکه استحکام زیادی نیز دارد.

این ماده از یک فلز بسیار مشهور یعنی نیکل-فسفر ساخته شده است. ساختار سبک‌ترین فلز جهان بر اساس یک قاعده‌ی ساده ساخته شده است که در برج ایفل نیز استفاده شده و به آن اجازه می‌دهد که یک ساختار با اندازه‌ی آسمان‌خراش را تحمل کند. شبکه‌ی میکرولتیس از لوله‌های متقاطع توخالی تشکیل شده است که شبیه به تکیه‌گاه پل‌ها می‌باشد ولی در این حالت دیواره‌های لوله‌ها ضخامتی برابر تنها ۱۰۰ نانومتر دارند که در واقع ۱۰۰۰ برابر نازک‌تر از موی انسان است.

این ساختار با استفاده از یک فرآیند تولید نوین شبیه به پرینت سه‌بعدی ساخته شده است. پرینت سه‌بعدی ساختارها را به صورت لایه لایه می‌سازد درحالیکه محلول استفاده شده در این فرآیند از پلیمرهای خاصی استفاده می‌کند که با نور واکنش داده و کل ساختار را در یک مرحله ایجاد می‌کند.

(بیشتر…)

بیشتر

پراید از کجا آمده؟

“فستیوا” (پراید) برای اولین بار در سال ۱۹۸۶ توسط کمپانی “فورد” (خودروساز آمریکایی) و در همان آغاز، در دو کلاس سدان و هاچ بک به بازار عرضه شد. در آمریکا، کلاس هاچ بک این خودرو، بیشتر مورد استقبال قرار گرفت و تنها یک بار دستخوش تغییر در چهره و ظاهر (در سال ۱۹۹۳) واقع شد. در سال ۱۹۸۷ یعنی تنها یک سال پس از معرفی، کمپانی کره‌ایِ کیا و نیز کمپانی ژاپنیِ مزدا خط تولید آن را از فورد خریداری کردند. این خودروی محبوب و کم مصرف در آن زمان در کُره با نام کیا پراید (KIA Pride) و در ژاپن با نام Mazda 121 عرضه می‌شد.

پراید از کجا آمده فستیوا

سرانجام در سال ۱۹۹۳ برابر با ۱۳۷۲ و همزمان با ارائه‌ی نسل دوم این خودرو در آمریکا، شرکت ایرانی “سایپا” خط مونتاژ نسل اول آن را از کمپانی کیا خریداری، و در همان دو کلاس هاچ بک و سدان با نام های “صبا” و “نسیم” شروع به تولید کرد. در حالی که نسل دوم این خودرو در سال ۲۰۰۲ در آمریکا منسوخ شد، در ایران همان نسل اول تا کنون بدون هیچ تغییری در آن، هنوز تولید می‌شود.

گفتنی است برادر بزرگتر این خودرو (از لحاظ سال ارائه) از سال ۱۹۷۶ با نام “فیستا” و تنها در کلاس هاچ بک توسط کمپانی فورد هنوز تولید می‌شود و تاکنون ۸ بار دستخوش تغییر چهره واقع شده است.

(بیشتر…)

بیشتر