برچسب: رنگ

آیا اتم قابل دیدن است؟

از ۲۵۰۰ سال پیش که دموکریتوس برای اولین بار نظریه‌ی اتم را مطرح کرد دیدن اتم‌ها برای بشر همچون رویایی دست‌نیافتنی به نظر می‌رسیده است. نکته‌ی تأسف‌انگیز در این خصوص این بوده است که در مقیاس‌های بسیار کوچک مفهوم «دیدن» معنای خود را از دست می‌دهد و نور نمی‌تواند ذرات با ابعاد کمتر از طول موج خود را بخوبی آشکار کند. یعنی اگر بهترین میکروسکوپ نوری را در اختیار داشته باشید قادر نخواهید بود ذرات با ابعاد کمتر از ۱۰۰ نانومتر را ببینید (هر میلی‌متر برابر ۱ میلیون نانومتر است). لازم به ذکر است که اتم‌ها ابعاد در حد یک دهم نانومتر دارند.

اما شناخت اجزای اتم در قرن گذشته راه‌های جدیدی را به روی ما باز کرد. الکترون نیز مانند نور می‌تواند خاصیت موجی داشته باشد و نکته‌ی بسیار مهم در خصوص آن این است که می‌توان با میدان مغناطیسی سرعت آن را زیاد کرد که به طور متقابل باعث کم شدن طول موج آن می‌شود. این اصل پایه‌ی میکروسکوپ‌های الکترونی را بنا نهاد که از الکترون به جای نور در آن‌ها استفاده می‌شود و لنزهای آن‌ها به جای شیشه از کویل‌های مغناطیسی ساخته شده‌اند.

انواع مختلفی از میکروسکوپ‌های الکترونی ساخته شده است که معروف‌ترین آن‌ها «میکروسکوپ الکترونی روبشی» و «میکروسکوپ الکترونی عبوری» هستند. میکروسکوپ الکترونی روبشی یا SEM یک باریکه‌ی الکترونی را به سطح تابانده و با حرکت دادن آن، سطح را اسکن (روبش) می‌کند و اطلاعات سطحی مختلف و کارآمدی را جمع‌آوری می‌کند. این اطلاعات حتی شامل جنس اتم‌های سطحی و پیوندهای شیمیایی آن‌ها نیز می‌باشد. میکروسکوپ SEM می‌تواند ذرات در حد ۱ نانومتر را آشکار کند ولی هنوز هم با دیدن اتم مقداری فاصله داریم و بهتر است به سراغ غول بزرگنمایی الکترونی یعنی TEM برویم.

میکروسکوپ الکترونی عبوری یا TEM همانطور که از نام آن مشخص است با عبور دادن باریکه‌ی الکترونی از جسم اطلاعات جمع‌آوری می‌کند. بدیهی است برای اینکه الکترون‌ها بتوانند از جسم عبور کنند باید آن را خیلی نازک کنیم. میکروسکوپ‌های الکترونی عبوری نوین می‌توانند تا ۵۰ میلیون برابر بزرگ‌نمایی داشته باشند و اتم‌ها را نیز آشکار کنند. در ادامه تصویری از اتم‌های نیتروژن و بور را مشاهده می‌کنید که توسط این میکروسکوپ آشکار شده‌اند.

(بیشتر…)

بیشتر

دایره‌المعارف رنگین‌کمان‌ها

  • رنگین‌کمان برگ‌ها
  • رنگین‌کمان پرها
  • رنگین‌کمان تخم‌مرغ‌ها
  • رنگین‌کمان سنگ‌ها.
  • رنگین‌کمان صدف‌ها
  • رنگین‌کمان غلات
  • رنگین‌کمان گیاهان شیره‌دار
  • رنگین‌کمان لوبیاها

چینش رنگ‌های دنیای طبیعی توسط جولی سیبروک ریم تصاویری باورنکردنی بوجود آورده است. این تصاویر از پروانه‌ها گرفته تا قطارهای اسباب‌بازی بر اساس رنگ‌ها چیده شده‌اند و در مجموعه‌ای با نام دایره‌المعارف رنگ‌ها منتشر شده است. در ادامه برخی از تصاویر این مجموعه‌ی شگفت‌انگیز رنگین‌کمان‌ها را مشاهده می‌کنیم.

رنگین‌کمان سنگ‌ها.

رنگین‌کمان سنگ‌ها.

(بیشتر…)

بیشتر

فوردایت یا عقیق دیترویت

فوردایت که با نام عقیق دیترویت هم شناخته می‌شود با جواهرات زینتی که تا بحال دیده‌اید یک تفاوت خیلی جالب دارد. این عقیق زیبا در واقع رنگ قدیمی اتومبیل است که به اندازه‌ی کافی سخت شده و قابل بریدن و پولیش کردن است. این عقیق از تجمع لایه‌های سرباره‌ی رنگ لعاب در جاهایی تشکیل شده است که اتومبیل‌ها به صورت پاشش دستی رنگ می‌شده‌اند. این رنگ‌ها در واقع بارها پخته شده‌اند. فرآیند رنگ کردن اتومبیل امروزه به صورت اتوماتیک انجام می‌شود. اخیراً این ماده بازیابی شده و به یه یک جواهر زینتی تبدیل شده است.

%d9%81%d9%88%d8%b1%d8%af%d8%a7%db%8c%d8%aa-%db%8c%d8%a7-%d8%b9%d9%82%db%8c%d9%82-%d8%af%db%8c%d8%aa%d8%b1%d9%88%db%8c%d8%aa
(بیشتر…)

بیشتر

انسان‌های چشم آبی حدود ده هزار سال پیش در اثر جهش‌های ژنتیکی فرگشت یافته‌اند

مردمان چشم آبی داستان جالبی دارند. این افراد در واقع دارای یک جد مشترک هستند. یک تیم از محققان، جهش‌های ژنتیکی که منجر به آبی شدن چشم‌ها می‌شود را بررسی کرده و دریافتند که این جهش ژنتیکی حدود ۱۰ هزار سال پیش رخ داده است. قبل از این تاریخ هیچ انسان چشم آبی وجود نداشت. قدیمی‌ترین انسان شناخته شده‌ی تاریخ که چشمان آبی داشته است یک مرد غارنشین است که حدود ۷۰۰۰ سال پیش در اسپانیا زندگی می‌کرده است.

فرگشت چشم آبی

در تحقیقی که در سال ۲۰۰۸ منتشر شد مشخص شد که اولین جهش‌های رنگ چشم که به فرگشت چشم‌های آبی منتهی شده است احتمالاً حدود ۱۰ هزار سال پیش در حوالی دریای سیاه رخ داده است. جهش ژنتیکی که باعث آبی شدن چشم‌ها می‌شود در ژن OCA2 رخ می‌دهد که مربوط به تولید ملانین است، رنگدانه‌ای که به مو، چشم و پوست رنگ می‌دهد. جهش ژنتیکی ژن OCA2 در کروموزوم ما باعث می‌شود که امکان تولید چشمان قهوه‌ای از بین برود. اگر این ژن کاملاً بی‌اثر شود رنگ پوست و چشم نیز از بین می‌رود که به آن آلبینیسم (زالی) گفته می‌شود. (بیشتر…)

بیشتر

حشره پیکاسو

حشره پیکاسو گونه‌ای حشره است که به خاطر زیبایی و ظرافت باورنکردنی که دارد بدین اسم نام‌گذاری شده است بگونه‌ای که گویی خود پیکاسو آن را رنگ‌آمیزی کرده است. رنگ‌ها و طراحی این حشرات برای هشدار به شکارچی‌ها استفاده می‌شود. آن‌ها همچنین زمانیکه تهدید می‌شوند یک بوی سمی از خود منتشر می‌کنند. این گونه‌ها در شروع فصل خشک شروع به تولید مثل می‌کنند.

حشره پیکاسو

الگوی زیبای این حشره در بیشتر مناطق آفریقای سیاه و شمال‌شرقی آفریقا مشاهده می‌شود. این حشرات از عصاره‌ی تنوع بسیاری از گیاهان تغذیه می‌کنند و تخم خود را زیر برگ‌ها می‌گذارند. حشرات جوان‌تر بیشتر عمرشان را در حال خوردن گل‌ها سپری می‌کنند و کمتر از ۲ ماه (۵۶ روز) وقت می‌برد که پوست انداخته و بالغ شوند. (بیشتر…)

بیشتر

ماهی لینگ‌کاد آبی

ماهی لینگ‌کاد آبی عضوی از خانواده‌ی گرینلینگ می‌باشد. حدود ۲۰% لینگ‌کادها دارای گوشت آبی-سبز می‌باشند. این رنگ در اثر آشپزی از بین می‌رود. رنگ آبی ممکن است در اثر رنگدانه‌ی بیلیوردین ایجاد شده باشد.

ماهی لینگ‌کاد آبی

دلیل ایجاد این رنگ آبی در داخل بدن ماهی لینگ‌کاد کاملاً مشخص نیست چون داخل بدنش دیده نمی‌شود و رنگ‌بندی آن عجیب و غیرضروری به نظر می‌رسد ولی گمان می‌رود ژن‌هایی که بیرون یا دهان ماهی را رنگ‌آمیزی می‌کنند مسئول ایجاد رنگدانه‌های بافت مشابه در داخل بدن آن هستند و انتخاب بسیار کمی برای جلوگیری از این حالت وجود دارد. (بیشتر…)

بیشتر

شب‌پره‌ی گاردن تایگر

“شب‌پره‌ی گاردن تایگر” یا “شب‌پره‌ی ببر باغ” یکی از زیباترین بیدها می‌باشد. طول بال‌های این بید زیبا ۴۵ تا ۶۵ میلیمتر است. طراحی بال‌های این نوع شب‌پره متنوع است و بال‌های جلویی‌اش، قهوه‌ای با الگوی سفید و بال‌های عقبی، نارنجی با الگوی نقاط سیاه هستند. الگوی بال‌های این بید زیبا به صورت یک هشدار برای شکارچیان عمل می‌کند چون مایعات بدن این شب‌پره سمی هستند. اثرات آن‌ها به طور کامل شناخته نشده است ولی می‌تواند حاوی مقادیری مواد سمی باشد. رنگ بال‌ها نیز برای ترساندن شکارچیانی مانند پرندگان کوچک ایده‌آل هستند.

شب‌پره‌ی گاردن تایگر

شب‌پره‌ی گاردن تایگر معمولاً در هنگام استراحت بال‌های پشتی‌اش را در زیر بال‌های جلویی‌اش مخفی می‌کند. اگر تهدیدی متوجه وی شود سریعاً رنگ قرمز خود را نشان داده و پرواز می‌کند و بدین شکل به خوبی شکارچی را گیج کرده و به آن هشدار می‌دهد. تنوع الگوهای این بید بسیار زیاد است به‌گونه‌ای که اوبرتور ۵۰۰ تنوع مختلف در ۳۶ شکل را ذکر می‌کند. (بیشتر…)

بیشتر

عنکبوت طاووسی

عنکبوت طاووسی نر از رقص پا و نمایش رنگ‌های دلفریبش برای جلب توجه عنکبوت ماده استفاده می‌کند. محل زیست این حشره‌ی شگفت‌انگیز استرالیا می‌باشد.

عنکبوت طاووسی

(بیشتر…)

بیشتر

طیف رنگ‌های خاک‌های جزیره هرمز

طیفی از رنگ‌های خاک‌های رنگی جزیره هرمز که توسط یکی از اهالی این جزیره جمع‌آوری شده است. این جزیره دارای خاک‌های رنگی خوراکی است که مردم محلی از آن به عنوان ادویه استفاده می‌کنند. تنوع خاک‌های این جزیره در حدی است که به بهشت زمین‌شناسی معروف است.

طیف رنگ‌های خاک‌های جزیره هرمز

(بیشتر…)

بیشتر

طرح جالب رنگ اسب

طرح ترکیبی رنگ اسب معمولاً از الگوی خاصی تبعیت نمی‌کند ولی بعضی اوقات به صورت اتفاقی تصاویری در آن دیده می‌شود. این رخداد به خاطر عملکرد مغز است که دائماً سعی در ارتباط دادن مشاهدات و اطلاعات ما به یکدیگر دارد. به همین خاطر ما بسیاری اوقات طرح‌های جالبی را در ابرها نیز می‌بینیم. در تصویری که مشاهده می‌کنید رنگ طبیعی اسب به گونه‌ای است که به نظر می‌رسد یک خرس و حتی یک گرگ نیز در آن به تصویر کشیده شده است.

طرح جالب رنگ اسب (بیشتر…)

بیشتر